Brak ekstruzji – Filament nie wypływa z drukarki 3D – TOP przyczyny

Początkujący użytkownicy drukarek 3D często spotykają się z problemem, gdy filament nie wypływa z dyszy, czasem już na początku drukowania, a czasem zaczyna się to dziać w trakcie druku. Na szczęście w większości przypadków jest to łatwe do rozwiązania. Poniżej przedstawiamy kilka możliwych przyczyn oraz sprawdzonych metod naprawy.

Metody rozwiązania problemów z ekstruzją filamentu podczas drukowania

Przyczyn niewypływania filamentu może być kilka. Od zatkanej dyszy, po zablokowany hotend, źle wypoziomowaną drukarkę czy słabą jakość filamentu.

Ekstruder nie jest odpowiednio przygotowany przed startem druku

Jednym z częstych powodów jest fakt, że dysza nie została prawidłowo przygotowana przed rozpoczęciem wydruku. Wysoka temperatura sprawia, że filament może samoczynnie wypływać z ekstrudera w stanie spoczynku, tworząc pustkę wewnątrz dyszy. Kiedy drukarka zaczyna pracę, może minąć kilka sekund, zanim plastik ponownie zacznie wypływać.

Aby temu zapobiec, przed drukowaniem należy upewnić się, że ekstruder został wstępnie przygotowany poprzez ręczne wypuszczenie niewielkiej ilości filamentu. W większości slicerów, można użyć opcji skirt (obrysowania modelu), aby przed rozpoczęciem wydruku plastik zaczął płynnie wypływać z dyszy. Jeśli problem nadal występuje, warto zwiększyć liczbę warstw skirtu w ustawieniach slicera. Można także ręcznie ekstrudować filament przy użyciu panelu sterowania drukarki lub oprogramowania do zarządzania drukiem. Większość obecnych slicerów czy drukarek 3D rozwiązuje ten problem już domyślnie – np. poprzez narysowanie cienkiej linii z boku czy przodu płyty grzewczej, po czym przechodzi do drukowania docelowego elementu.

Dysza jest zbyt blisko stołu roboczego

Jeśli odległość między dyszą a stołem jest zbyt mała, plastik nie będzie miał przestrzeni do prawidłowego wypływu. Objawia się to tym, że pierwsze warstwy są nierówne lub całkowicie się nie tworzą, ale po kilku warstwach, gdy dysza oddala się od stołu, filament zaczyna się poprawnie wydobywać.

W takim przypadku należy sprawdzić poziomowanie stołu. W wielu drukarkach można wykonać to automatycznie lub ręcznie za pomocą śrub regulacyjnych. Jeśli poziomowanie jest prawidłowe, ale problem nie ustępuje, warto dostosować offset osi Z w ustawieniachslicera. Wartość +0.05 mm sprawi, że dysza będzie nieco wyżej, co może pomóc w prawidłowym przepływie filamentu. Proces regulacji należy przeprowadzać stopniowo, aż uzyska się optymalny efekt.

Filament ślizga się na zębatce ekstrudera – słychać charakterystyczne „klikanie” czy „przeskakiwanie”

Mechanizm podający filament do ekstrudera składa się z koła zębatego, które wgryza się w materiał, przesuwając go w kierunku dyszy. Jeśli wokół ekstrudera pojawiają się wióry plastikowe lub filament jest zdeformowany, może to oznaczać, że zębatka przemieliła materiał i nie jest w stanie prawidłowo go przesuwać.

Warto sprawdzić, czy napięcie docisku filamentu do koła zębatego nie jest zbyt niskie. Należy również oczyścić zębatkę z nagromadzonych resztek plastiku, które mogą utrudniać chwytanie filamentu. Jeśli filament został uszkodzony, najlepiej odciąć jego zdeformowany fragment i załadować go ponownie.

Oczywiście samo przeskakiwanie ekstrudera nie koniecznie musi oznaczać problem z zębatką. Może to być wina np. zatkanej dyszy, o której więcej poniżej, przez co sam ekstruder ma problem z przepchnięciem filamentu.

Zatkana dysza lub ekstruder

Jeśli mimo wszystkich prób plastik nadal nie wypływa, możliwe, że dysza jest zatkana. Może to się zdarzyć w wyniku pozostawienia gorącego filamentu wewnątrz ekstrudera na zbyt długi czas, nagromadzenia się zanieczyszczeń lub spalonych resztek materiału, a także niewystarczającego chłodzenia, co powoduje zbyt wczesne topienie się filamentu i blokowanie się w ekstruderze.

Najprostszą metodą usunięcia zatoru jest czyszczenie dyszy techniką cold pull, czyli wyciąganie filamentu w odpowiedniej temperaturze, aby usunąć zanieczyszczenia. (Np, rozgrzewamy filament do wartości roboczych, powiedzmy 200 stopni, następnie wyłączamy grzanie i po chwili gdy temperatura spadnie powiedzmy do 100 stopni, mocno ciągniemy aby wyciągnąć filament). Jeśli to nie pomoże, można spróbować delikatnie przepchnąć zatkany materiał cienkim drucikiem, często dołączonym do drukarek 3D. W skrajnych przypadkach konieczne może być rozkręcenie ekstrudera i ręczne czyszczenie, dlatego warto sprawdzić instrukcję producenta drukarki przed podjęciem takiej decyzji. Niejednokrotnie sami znajdowaliśmy tam resztki filamentu, który uformował się w czop hamujący jakiekolwiek przepływy.

Jeśli masz drukarkę z ekstruderem typu Bowden, zamiast Direct Drive (np. Ender 3 V1, Prusa Mini), problem może występować jeszcze częściej. Jest to spowodowane tym, że zębatka pchająca filament nie znajduje się bezpośrednio w ekstruderze, a do ekstrudera filament jest wpychany w środku rurki PTFE. Rurka PTFE ma tendencję do zużywania, czy przypalania i często zdarza się, że powstaje szczelina pomiędzy jej końcem a samą dyszą, przez co filament „ucieka bokiem” (na zdjęciu, „A gap forms here”)

Konieczne jest wtedy rozmontowanie ekstrudera i przycięcie koniecznie pod kątem prostym, a najlepiej zamontowanie nowej, często ulepszonej rurki PTFE np. od producenta Capricorn.

Dodatkowe wskazówki, aby uniknąć problemów z ekstruzją

Korzystanie z wysokiej jakości filamentu zmniejsza ryzyko zanieczyszczenia dyszy i problemów z ekstrudowaniem. Regularna konserwacja drukarki, w tym czyszczenie ekstrudera, stołu oraz prowadnic, pomaga w uniknięciu wielu problemów. Warto także zwrócić uwagę na odpowiednie ustawienia temperatury – zbyt niska może powodować niewystarczające stopienie filamentu, a zbyt wysoka może prowadzić do przypalania materiału.

Jeśli po wdrożeniu powyższych porad problem nadal występuje, warto sprawdzić instrukcję swojej drukarki lub skontaktować się z jej producentem.